Niet ‘niet’

Niet ‘niet’

Ik sta met twee grote kannen in mijn handen bij het aanrecht. Links een thermoskan die ik heb voorverwarmd en dus vol zit met heet water, rechts een kan met koffie. ‘Niet de koffie wegkiepen’, zeg ik in gedachten tegen mezelf. En nog geen seconde later zie ik een bruine stomende golf door de gootsteen gorgelen en sta ik bedremmeld naar mijn volle thermoskan warm water te kijken.

De roze olifant

En ik had het kunnen weten. Toen ik een aantal jaar geleden een NLP (Neuro Linguïstisch Programmeren) opleiding deed, leerde ik dat het menselijk brein niet zoveel kan met ‘niet’. Ik haal in mijn coaching ook wel eens het overbekende voorbeeld aan waarin er tegen je wordt gezegd om niet aan een roze olifant te denken. Wat gebeurt er bij veel mensen? Er verschijnt een roze olifant op je netvlies. En zie hem dan nog maar eens weg te krijgen.

Wat dan wel?

Veel beter werkt het om onder woorden te brengen wat je wél wilt. Dus in mijn voorbeeld had ik beter tegen mezelf kunnen zeggen: “De thermoskan met water giet ik leeg.” Grote kans dat het dan wel goed was gegaan. Ook in communicatie werkt het effectiever om aan te geven wat je wilt in plaats van wat je niet wilt. Zo herinner ik me dat ik tijdens een training een rollenspel moest doen. De trainer zei: “Let maar niet op mij. Ik ben er niet.” Je kunt je waarschijnlijk indenken dat ik het hele rollenspel juist met zijn aanwezigheid ben bezig geweest. Het was effectiever geweest als hij mij en mijn tegenspeler had aangeraden om ons op elkaar of op de opdracht te concentreren.

Helemaal nooit niet?

Maar stel je nou voor dat je jezelf iets ten doel hebt gesteld. Ik wil bijvoorbeeld beter Italiaans leren spreken. Toen ik vorig jaar een cursus deed stuitte ik op de congiuntivo imperfetto. Op een gegeven moment hoorde ik mezelf verzuchten dat ik het een totaal onbegrijpelijke werkwoordsvorm vond. In zo’n geval is het juist wél handig om ‘niet’ te gebruiken. Maar dan in combinatie met het woordje ‘nog’: “Ik vind die congiuntivo imperfetto nog niet zo makkelijk”. Dan draagt het probleem ineens de belofte in zich dat het op enig moment wel makkelijk kan worden. Als ik maar vaak genoeg ‘nog niet’ zeg en wat studeer op mijn werkwoordsvormen dan.

 

Niet ‘niet’
Geschreven door

8 Comments

  • Frederiek

    Ha Co,

    Herkenbaar! Zo heb ik een keer een document naar een locatieprinter gestuurd waar die absoluut niet terecht moest komen! Net toen ik me dat nog even voorhield, drukte ik op het knopje ‘print’ grr

    Ik hou ook van de olifant, maar dan die van Toon Tellegen die niet uit de boom mag vallen. De olifant schreef voor zichzelf het briefje ‘ik mag niet uit de boom vallen’ en legde dit onder zijn boom. Vanuit zijn tak keek hij steeds even naar beneden op het briefje en bleef dan gerustgesteld in de boom zitten. Totdat hij werd gehinderd door de krekel die woorden verzamelde als niemand, nergens en nooit. Het woordje niet had hij nog niet. En zo knipte de krekel ook het woordje niet uit het briefje van de olifant, waardoor die weeeer uit de boom viel 🙂

     
    • corine

      Ja wat is Toon Tellegen toch fijn hè!

       
  • Harry Rensen

    misschien had je tegen jezelf dus ook kunnen zeggen: “ik gooi de koffie kan nog niet leeg” :-). En gezellig lunch overigens vanmiddag.

     
    • corine

      Ik vraag het me af, want dan had de focus tóch nog op het leeggooien gelegen!
      Tot onze volgende lunch :).

       
  • Sakir

    Hoi Corine,

    Die roze olifant kende ik al maar nu dringt het beter door. (“De heks zegt: ‘Aan de bergtop vindt je de paarse bloem. Voor de magische werking moet je dan absoluut niet denken aan een vos met rode ogen'”)…

    Dus, wat we voortaan gaan doen als we aan het woord ‘niet’ denken, is denken aan een niet-machine 🙂

    Weer leerzaam en leuk geschreven.
    Bedankt Corine!
    Gr.
    Sakir

     
  • Vincent Dobbe

    Je voorbeelden roepen herkenning op. Nuttig advies voor mijn werk (gezamenlijke uitvoering gebiedsprogramma van 8 organisaties)..!

     
  • jeroen p

    Laat ik nu gelukkig net niet de prullenbak hebben geleegd?

    Leuk die niet niet!

    Wat ik vaak hoor is “nee je hebt gelijk” of “nee, dat is juist”

    Ik zelf weet daar moeilijk mee om te gaan. Wat wordt nu bedoeld? Eerst een ontkenning en dan een bevestiging.
    Het blijft lastig en voor mij ook remmend.

    Waar ik van heb opgekeken, genoten en heb mogen ervaren is theatersport. Daar komt de ontkenning niet voor.

    Niet werkt namelijk remmend in de stroming van het creatieve spel.

    In theatersport zegt
    A: “en nu gaan we rechtsaf”.
    B antwoordt: : “Ja, en al snel keren we om want ….”

    Dit houdt de vaart erin.

    lekkere thee overigens 🙂

     
  • Ellen van der Ham

    Zou het geholpen hebben voor de koffie? “Nog niet weggooien hoor…” 🙂
    Waarschijnlijk wel…..!
    Ook mooi wat je over de training vertelt en het rollenspel…. Het overkomt mij heel vaak dat mijn leerlingen zo op mij gericht zijn met hun aandacht (” doe ik het wel goed? Is dit wat de juf wil? Wat is het volgende dat ik moet doen?”), dat ik ook wel eens roep “Let maar niet op mij, ik ben er even niet….”en inderdaad werkt het niet altijd. Ik denk….dat ik ze de volgende keer maar op mijn pianokruk ga zetten, dan ben ik er echt even ‘niet’, en die leerling is er hélemaal!